انجمن بیوتکنولوژی دانشگاه گیلان

 

آموزش نکات فنی
کشت بافت گیاهی

نگارش: نسرین یاوری

1.       تاریخچه

2.       مبانی

3.      امکانات و تجهیزات مورد نیاز

4.       اهداف

5.      سیستم های کشت

6.      روشهای کشت

7.      روشهای تهیه محلولهای کشت

8.      روشهای استریلیزاسیون

9.       شستشوی ظروف

10.     تطبیق با شرایط خارج از شیشه

تاریخچه

§     1902میلادی- هابرلانت Haberlandt امکان کشت سلول انفرادی گیاه را پیش بینی کرد است.

§    1930میلادی- وایت White برای کشت بافت گیاهی آغاز به کار کرد. در این سالها اکسین ها شناسایی شدند. علاوه بر این اهمیت ویتامین ها در رشد ساقه و ریشه تشخیص داده شد.

§    1958-1957 میلادی میلر و اسکوک Miller and Skoog در دانشگاه ویسکانسین موفق به کشف کینتین و اثر اندام زایی آن شدند.

§   1958 میلادی استوارت Steward به تولید جنین سماتیکی از کشت سلول هویج دست یافت.

§   1960-1958 میلادی مورل Morel توانست با انجام کشت مریستم، گیاهان ارکیده و کوکب را ویروس زدایی نماید.

§   1962 میلادی - موراشیگ و اسکوگ Murashige and Skoog ترکیب محیط کشت MS را منتشر کردند.

§   دهه های 70-60 میلادی موراشیگ به کار کلونینگ گیاهان دست زد و موجب توسعه آزمایشگاه های کشت بافت تجاری شد.

§   1966 میلادی محققین به کشت گیاهان هاپلویید دست یافتند.

§    N و کلیه کروموزوم ها از دو گونه بود.

§   دهه های 80-70 میلادی شاهد ظهور فنون انتقال ژن به گیاه و آغاز مهندسی ژنتیک و دوران جدیدی در علوم کشاورزی بود.

§    از دهه 90 میلادی تا کنون پیشرفت روزافزون و پر شتاب در کلیه زمینه های مهندسی ژنتیک و به نژادی گیاهان به ویژه تهیه ارقام گیاهی مقاوم به آفات و بیماریها ادامه دارد.

مبانی

§                       هر سلول گیاهی دارای پتانسیل ژنی کامل Totipotency است و در شرایط مناسب کشت می تواند رشد نماید تمایز بیابد و به یک گیاه کامل تبدیل گردد.

§                       عنوان کشت درون شیشه ای یا این ویترو In vitro در برگیرنده کلیه روشهای کشت سلول، بافت و اندام گیاهی در ظروف شفاف و در شرایط استریل می باشد.

§                       در بهره برداری از این پتانسیل ژنی در گیاهان دو هدف عمده دنبال می شود: تولید و تکثیر گیاهان یکنواخت Micropropagation یا ریزازدیادی و سپس دستیابی به تنوع ژنتیکی Genetic variation برای صفات مطلوب زراعی ، صنعتی، دارویی یا تجاری .

§                       فن آوری کشت بافت گیاهی، بستر کلیه عملیات بیوتکنولوژی نوین در برنامه های به نژادی و تولید گیاهان است.

امکانات و تسهیلات مورد نیاز

آزمایشگاه:

§                       کمترین فضای مورد نیاز برای احداث یک آزمایشگاه کشت بافت گیاهی حدود 50 متر مربع است. آزمایشگاه های بزرگتر معمولا به صورت یک ساختمان مستقل ایجاد می شوند.

§                       ساختمان آزمایشگاه از اماکن آلوده و پر ترافیک، پارکینگ ها، کارگاه های مواد شیمیایی و کود های زراعی و یا اسکله ها و غیره دور باشد.

§                       کف ساختمان از نوع سیمانی و دارای استحکام کافی برای تحمل وزن دستگاه های مورد نیاز باشد. سقف و دیوارها دارای پوشش قابل شستشو گردد.

§                       سیستم گرمایش برای حفظ دمای C°20 در سردترین روزهای زمستان و سیستم خنک کننده برای روزهای گرم تابستان در محیط کار پیش بینی شود.

§                       شبکه آب و فاضلا ب با لوله کشی مناسب ( PVC ) مقاوم به مواد اسیدی و قلیایی تشکیل شود.

§                       ورودی آب با لوله 4/3 اینچ فراهم گردد.

§                       حداقل قابلیت 100 آمپر جریان برق برای راه اندازی تجهیزات، روشنایی و نیاز های آینده پیش بینی شود.

§                       دسترسی به یک ژنراتور در زمان قطع برق، که بسیار ضروری است، فراهم شود.

اطاق های رشد و نگهداری ظروف کشت:

§                       یک آزمایشگاه کشت بافت ایجاد فضای کنترل شده ای از نظر نور و دما و طبقه بندی های لازم برای قرار گرفتن ظروف کشت و تأمین نیاز رشد بافت گیاهی ضرورت دارد.

§                       این فضا باید قادر به تأمین شدت نور لازم، دوره روشنایی یا فتوپریود مناسب رشد گیاه و دمای مطلوب قابل تنظیم باشد. لامپ های مهتابی سرد با طیف نور خورشید (روز) از منابع معمول روشنایی در این نوع اطاقها هستند که دوره روشنایی آنها با تعبیه یک تایمر کنترل می شود.

گلخانه:

§                       گلخانه مناسب برای یک آزمایشگاه کشت بافت باید در جوار آن قرار داشته باشد و ترجیحأ توسط یک راهرو سرپوشیده متصل باشد.

§                       گلخانه ها در مدل های متنوع با امکانات آب، برق، تهویه، گرمایش وسرمایش، سکوبندی و سایبان متناسب با نیاز برنامه تولید گیاهان ساخته می شوند.

§                       در ساخت فضای گلخانه از هر مدل که باشد توجه به نصب توری محافظ، سایبان و لامپ پیش بینی می شود.

§                       برنامه ای برای پیشگیری از بروز آفات و بیماریها و برنامه تغذیه کودی از اهمیت زیاد برخوردار است.

دستگاه های مورد نیاز در آزمایشگاه (نیاز اولیه):

§                       کابینت لامینر ایر فلو ( هود استریل)

§                       اتوکلاو

§                       اجاق بهم زن

§                       آون

§                       pH متر

§                       دستگاه آب مقطر

§                       ترازو معمولی و حساس (0.01گرم و 0.1 میلی گرم دقت)

§                       شیکر های کوچک و بزرگ

§                       دستگاه تصفیه آب

§                       میکروسکپ تشریح

§                       سانتریفوژ

§                       ماشین ظرفشویی آزمایشگاهی

§                       فریزر و یخچال آزمایشگاهی

§                       ترولی(میز چرخدار)

ظروف و لوازم:

§                       ظروف اندازه گیری و نمونه برداری بالن, بشر , ارلن مایر، سیلندر و پیپتورهای برای گنجایش های متفاوت

§                       ظروف در دار مخصوص نگهداری مواد و محلول ها در گنجایش های :25، 50، 100، 250، 500، 1000 میلی لیتر

§                       لوله آزمایش کوچک و بزرگ ( و جا لوله های مناسب)

§                       پتری دیش با قطر 15, 12, 9, 7, 5 سانتی متر

§                       ظروف کشت یک بار مصرف در اندازه، شکل و حجم مناسب برای نوع کشت

§                       شیشه قطره چکان،

§                       شیشه قطره چکان،

§                       ابزار تشریح ( پنس و اسکالپل )، چراغ الکلی، روپوش آزمایشگاهی، دستکش یک بار مصرف...

مواد شیمیایی:

I.   

§   Ammonium nitrate H4NO3

§   Ammonium sulfate (NH4)2 SO4

§   Calcium chloride CaCl2.2H2O

§   Calcium nitrate Ca(NO3).4H2O

§   Magnesium sulfate MgSO4.7H2O

§   Potassium chloride KCl

§   Potassium nitrate KNO3

§   Potassium dihydrogen phosphate KH2PO4

§   Di-potassium hydrogen phosphate K2HPO4

§   Sodium dihydrogen phosphate NaH2PO4

II.   

§   Boric acid H3BO3

§   Cobalt chloride CuSO4.5H2O

§   Manganese sulfate MnSO4.4H2O

§   Potassium iodide KI

§   Sodium molybdate Na2MoO4.2H2O

§   Zinc sulfate ZnSO4.7H2O

§   Sodium EDTA Na2EDTA

§   Ferrous sulfate Fe SO4.7H2O

§   Ferric sodium EDTA

III.   

§   Sucrose

IV.   

§   Agar-Agar

V.   

§   Ethyl alcohol

VI.   

§   Active charcoal

VII.   

§   Glycine

§   Inositol

§   Nicotinic acid

§   Thiamine HCl

§   Pyridoxine HCl

§   Ascorbic acid

VIII.   

§   2 / 4- Dichlorophenoxy acetic acid(2/4-D)

§   Indole acetic acid(IAA)

§   Indole butyric acid(IBA)

§   Naphtalene acetic acid(NAA)

§   Banzyl amino purine, Benzyl denine(BAP,BA)

§   Kinetin(KIN)

§   2-isopentyl adenine(2iP)

§   Phenyl urea(TDZ)

§   Gibbelleric acid(GA3)

§   Tri-iodobenzoic acid(TIBA)

                  IX.          

§   Sodium hypochlorite

§   Calcium hydrochlorite

§   Hydrogen peroxide

اهداف

فن آوری کشت بافت گیاهی برای رسیدن به اهداف پژوهشی، تجاری یا آموزشی مورد بهره برداری قرار می گیرد.
مهمترین برنامه های کشت بافت گیاهی به شرح زیر معرفی می گردد:

§                       ازدیاد کلونی انبوه ( تا یک میلیون برابر در سال )

§                       ازدیاد نمونه هایی که به سختی یا به کندی تولید می شوند (پیازداران)

§                       تولید ارقام جدید (تسریع در برنامه به نژادی)

§                       ازدیاد غیرجنسی هیبرید های عقیم ( کلم)

§                       سالم سازی پایه های ازدیاد گیاهان (درختان میوه، سیب زمینی، سیر، میخک، شمعدانی)

§                       نگهداری ژرم پلاسم (بانک ژن)

سیستم های کشت

کشت بافت گیاهی در محیط مایع یا نیمه جامد قابل اجرا است و انتخاب سیستم کشت به نوع گیاه، نوع بافت ، امکانات موجود و اهداف برنامه تولید گیاهان بستگی دارد.

§                       در محیط کشت مایع، باید برای تامین هوارسانی به بافت در حال رشد گیاه، محلول غذایی روی شیکر یا درون مخزن ثابت جا به جا یا تهویه شود. هوارسانی به بافت را می توان با قرار دادن بافت گیاه بر روی ماده ای حائل در داخل ظروف کشت تأمین نمود. جذب مواد غذایی و رشد بافت در محیط مایع تسهیل می گردد و از این روکنترل میزان رشد نیاز به تنظیم دقیق اجزاء ترکیب محلول و تهویه آن دارد.

§                       در شرایط کشت نیمه جامد از ماده ژلاتینی آگار در ترکیب محیط کشت استفاده می شود. به این ترتیب بافت گیاه درداخل ظروف کشت در شرایط ثابت تغذیه و هوارسانی قرار می گیرد و در پایان هر دوره از کشت (8-6 هفته)، جا به جایی به ظرف جدید صورت می گیرد.

روشهای کشت

کشت اندام گیاهی Organ culture

کشت مریستم، جنین بذری، پرچم، تخمدان، ریشه، ساقه و اندامهای دیگر گیاه در محیط غذایی را شامل می شود.

کشت کال Callus culture

تولید توده سلولی از بافت گیاهی در داخل محیط غذایی را کشت کال یا کالوس می نامند. در این روش بافت گیاهی که معمولا از نوع ساختمانی است، اما در مواردی از بافت جنینی نیز تهیه می شود.

کشت سلول Cell culture

کشت سلول گیاهی معمولا از کشت کال بدست می آید. برای آغاز این کشت مقدار معینی (3-1 گرم) از بافت کال به یک محیط کشت مایع انتقال داده می شود. در شرایط مناسب، کشت سلول های منفردیا توده های بسیار کوچک سلول ( میکروکال ها) ایجاد می گردد.

کشت پروتوپلاست Protoplast culture

نمونه هایی از کشت سلولی، کشتهای دیگر یا بافت تازه گیاهی مورد تیمار جداسازی دیواره سلولی و کشت پروتوپلاست قرار داده می شود. محیط کشت پروتوپلاست باید حاوی نیازهای غذایی و به ویژه شرایط اسموزی سلول گیاهی باشد تا امکان بقا، امتزاج و دیواره سازی مجدد فراهم گردد.

روشهای تهیه محلولهای کشت

§                       یکی از مهمترین عوامل موفقیت در تولید گیاهان این ویترو استفاده از ترکیب مناسب محیط کشت است. نمکهای معدنی، منبع انرژی و کربن، ویتامین ها و مواد تنظیم کننده رشد مورد نیاز اجزاء اصلی این ترکیب و عصاره های طبیعی، ترکیبهای ازت آلی اجزاء اختیاری آن را تشکیل می دهند.

§                       معمولا انتخاب یک ترکیب برای محیط کشت بافت برای یک گیاه ویژه با استفاده از الگوهای موجود مانند ترکیب محیط کشت موراشیک- اسکوگ(MS) یاگامبورگ(B5) آغاز می شود.

برای تامین نیازهای انواع کشت ها تغییرات کمی و کیفی در این ترکیبها، هر بار با تغییر غلظت ها به کم، متوسط و زیاد در هر یک از گروههای مواد زیر از بهترین نسبت ها بهره برداری می شود:

§                       مواد معدنی

§                       اکسین

§                       سیتوکینین

§                       مواد آلی

§                       مواد تنظیم کننده رشد یا هورمون های گیاهی

فرمول های پودری

محلولهای کشت را می توان به صورت فرمول های پودری از طریق شرکتهای تجاری تهیه و به کار گرفت. کاتالوگ های مواد شیمیایی شرکتهای تولید کننده این فرمول ها حاوی کلیه اطلاعات لازم می باشد. هر مقدار وزنی از این فرمول های آماده برای حجم معینی از محلول می باشد که در تهیه آن باید در نظر گرفته شود. استفاده از این ترکیبهای آماده موجب سهولت کار در فعالیت های آموزشی و تجاری می گردد.

محلولهای استوک

همچنین می توان مواد تشکیل دهنده محلولهای کشت بافت را با تامین مواد شیمیایی خالص آزمایشگاهی در آزمایشگاه به صورت غلیظ (10، 100، 1000برابر )، تهیه و نگهداری نمود. تهیه محلولها در آزمایشگاه امکان ایجاد تنوع و تغییر لازم در برخی از برنامه های پژوهشی را فراهم می نماید . معمولا محلولهای غلیظ از مواد هر ترکیب برای صرفه جویی در وقت تهیه و در یخچال و یا فریزر به مدت 6 ماه قابل نگهداری می باشد.

نکات مهم در تهیه محلول استوک

ثبت مشخصات ترکیب هر محلول غلیظ (استوک) بر روی برچسب ظرف آن ضروری است. نام استوک، میزان غلظت به صورت (10 یا 100 برابر) یا (میلی گرم در لیتر ) و تاریخ تهیه و نام تهیه کننده از جمله مشخصات لازم توصیه می شود. 
برای تهیه محلول کشت در غلظت مورد نیاز بافت، هر بار نخست مقداری آب مقطر به ظرف حجمی آزمایشگاهی مناسب افزوده و سپس با استفاده از پیپت یا سیلندر از محلولهای استوک به میزان مناسب برداشت و به ظرف حاوی آب اضافه می نماییم.
مقدار برداشت از محلول استوک به میزان غلظت آن و حجم محلول کشت بستگی دارد که باید بر اساس اطلاعات تعیین شده در برگه یا فرم تهیه محلول آزمایشگاه به دقت دنبال شود.
باید دقت شود که برای هر استوک با وسیله استفاده نشده برداشت صورت گیرد تا آلودگی و ناخالصی به آن وارد نگردد.
هر مرحله از روش تهیه محلولهای کشت بر اساس مندرجات برگه آن پیگیری می گردد که معمولا شامل تکمیل حجم نهایی محلول، توزین ، تعیین
pHاولیه محلول و تنظیم آن به میزان لازم می باشد.
تنظیم
 pH با استفاده از محلولهای نرمال ( 1 N) هیدراکسید سدیم یا پتاسیم و اسید کلریدریک انجام می شود.
به منظور تکرار پذیری و اجتناب از اشتباه در فعالیت روزمره آزمایشگاه، ثبت کلیه عملیات حتی برا ی افراد باتجربه در زمینه کار توصیه می شود.
 

روشهای استریلیزاسیون

اتوکلاو

برای از بین بردن باکتری ها و قارچها، محلول های مورد نیاز کشت باید تحت حرارت و فشاربخار قرار گیرند. اسپوربرخی از قارچها قادرند حرارت خشک را تحمل کنند. آب و کلیه محلول های کشت بافت گیاهی باید در حرارت C °121 و فشار KPa 105 ( 15 psi) قرار داده شوند. مدت زمان استریلیزاسیون به حجم محلول مورد نظر بستگی دارد. زمان حداقل اتوکلاو شامل زمان رسیدن به حرارت C °121 نیز می باشد

حجم محلول (میلی لیتر)

حد اقل زمان اتوکلاو (دقیقه)

20

25

25

50

28

100

35

500

1000

40

2000

48

4000

63

آون

در یک دستگاه آون ظروف شیشه ای و ابزار کار با حرارت خشک و در دمای C ° 200 به مدت 4-1 ساعت استریل می شوند. کلیه این مواد با پوشش آلومینیوم تا زمان استفاده از آلودگی حفظ می شوند. از قرار دادن لوازم پلاستیکی،کاغذی (برچسب) و مواد قابل اشتعال در آون اجتناب نمایید

فیلتراسیون

در استریلیزاسیون مواد حساس به حرارت از فیلتر های 22/0 میکرونی استفاده و پس از اتوکلاو شدن محلول اصلی، این مواد به آن افزوده می شوند. این فیلتر ها توسط شرکتهای تجاری متعددی به فروش می رسند.

مایکرو ویو

استریلیزاسیون سریع محلول کشت را می توان در آون مایکرو ویو انجام داد. اغلب محیط های کشت بافت گیاهی به این روش قابل استریلیزه شدن می باشند. در این روش، قدرت دستگاه، حجم محلول، نوع ظروف و زمان دقیق کار دستگاه باید برا ساس دغترچه راهنما و آزمایش اولیه مشخص گردد.

استریلیزاسیون شیمیایی

کلیه مواد گیاهی، شامل بذر، ساقه، برگ و غنچه گل با استفاده از مواد شوینده و ضد عفونی کننده آماده کشت استریل می شوند. ازموادی مانند الکل اتیلیک 70% یا خالص، هیپوکلریت سدیم 5-1%، هیپوکلریت کلسیم 7% وآب اکسیژنه 3% به عنوان پر مصرفترین مواد درآزمایشگاه کشت بافت می باشند.

زمان و غلظت هیپوکلریت سدیم در استریلیزاسیون بافت گیاهی

نوع بافت

زمان

غلظت( %)

برگ نازک

30

1

برگ ضخیم

45

1

فلس پیاز گل

15

1

جوانه ساقه

5

1

ساقه خشبی

20

1

دمگل علفی

15

1

غنچه گل

20

1

بذر کوچک

30

2

ملاحظات در اجرای کشت استریل:

§                       برای اجرای کشت استریل از روپوش تمیز استفاده کنید و پیش از شروع هر گونه عملیات در لامینر دستهای خود را با آب و صابون بشویید. سپس به الکل 70 درجه آغشته کنید. اگر دستکش به دست دارید با الکل 70 درجه آن را ضد عفونی نمایید.

§                       در وهله اول کابینت را با الکل خالص و پنبه استریل، ضد عفونی کنید و به مدت 15 دقیقه قبل از شروع کار روشن بگذارید.

§                       هر بار وسیله کار را برای چند ثانیه روی شعله چراغ نگهدارید.

§                       دهانه ظروف محلول یا کشت را هر بار پیش ازکشت و پس از آن از روی شعله عبور دهید.

§                       در فاصله عملیات و هر بار که دست خود را از کابینت خارج کردید( حتی با دستکش) آن را با الکل70 درجه ضد عفونی نمایید.

§                       هرگز مواد قابل اشتعال (کلروفرم، اتانول ) نزدیک آتشقرار ندهید.

§                       سرپیپت پلاستیکی را شعله ندهید.

§                       برای انتقال یک نمونه بافت یا محلول به یک لوله، ارلن یا ظرف دردار، در حالی که نمونه را آماده کرده اید با دست دیگر ظرف یا لوله را کمی کج می کنید و درپوش آن را به کمک انگشت کوچک وگوشه کف دست اول که نمونه را نگهداشته اید بر می دارید. در همان حالت دهانه ظرف را به کج کرده اید شعله می دهید و نمونه را درون آن وارد و مستقر می نمایید. دهانه ظرف را شعله می دهید و مجددا درپوش آن را که همچنان در دست نگهداشته اید روی ظرف قرار می دهید.

§                       برای کشت در ظرف درپیچدار، درپوش آن را اول بر می دارید و روی ظرف تمیز یا روی میز کابینت ( سمت داخل درپوش بالا باشد) قرار دهید. در حالی که نمونه را آماده کرده اید درون ظرف وارد و مستقر می نمایید. مجددا دهانه ظرف را شعله می دهید و درپوش آن را روی شعله می گیرید و آن را می بندید.

§                       برای انتقال بافت یا مقداری از یک محلول به یک پتری دیش، وسیله انتقال را روی شعله قرار دهید و سپس به مدت 10-5 ثانیه بدون تکان دادن صبر کنید تا سرد شود. در پوش پتری را فقط تا حدی که انتقال انجام بگیرد بلند کنید تا از ورود مواد آلوده کننده احتمالی به داخل پتری جلوگیری شود.

§                       در صورت انتقال به وسیله یک پیپت، نخست سر پیپت شیشه ای را نیز روی شعله بگیرید و سپس محلول ( کشت سلولی) را کمی تکان دهید و دهانه آن را روی شعله بگیرید، به وسیله پیپت که خنک شده مقدار محلول معین را از ظرف برداشت و با ملاحظات قبلی به ظرف کشت منتقل کنید. هرگز سرپیپت پلاستیکی و یا پِیپت شیشه ای حاوی کشت سلولی را روی شعله نگیرید.

شستشوی ظروف

ظروف آزمایشگاهی استفاده شده شامل پیپت، سیلندر، بهم زن شیشه ای، قاشقک توزین، لوله آزمایش، ظروف پتری و کلیه ظروف حجمی مورد مصرف درعملیات آزمایشگاهی باید پس از پایان کار و تخلیه مواد اضافی، آب کشی و شستشو شوند.
در صورت عدم امکان شستشوی فوری، پس از آب کشی در سبد مخصوص روی سکوی محل شستشو قرار داده شوند.

ملاحظات

§                       درپوش ظروف ، لوله آزمایش و اقلام کوچک در یک سبد یا یک بشر برای شستشو قرار داده می شوند.

§                       ظروف یکبار مصرف پلاستیکی درکیسه پلاستیک در سطل زباله قرار داده می شود.

§                       اقلام نوک تیز، تیغه اسکالپل، نوک پیپت های یک بار مصرف، قطعات تیغ صورت تراشی، سوزنهای سرنگ و هر قطعه ای که بتواند موجب بریدگی شود در یک کیسه زباله جداگانه قرار داده شود.

§                       برای شستشوی ظروف پس از آبکشی باید از محلول شستشو و ماده ضد عفونی کننده مانند هیپوکلریت سدیم تجاری استفاده نمود.

§                       در صورت استفاده از ماشین طرفشویی، حرارت دستگاه، و مواد شستشودهنده متناسب بامیزان آلودگی ظروف تعیین می شود.

§                       ظروف شیشه ای کشت که آلودگی های باکتریایی یا قارجی در آنها دیده شده پیش از شستشو در اتوکلاو قرار داده می شود و پس از استریلیزاسیون اقدام به حذف مواد داخل ظروف، آبکشی و شستشو می گردد.

§                       ابزار تشریح شامل پنس و اسکالپل پس از استفاده آبکشی شستشو و ضد عفونی و سپس در آون در پوشش مناسب ( ظرف استیل یا آلومینیوم) استریلیزه و نگهداری می گردند. لازم است تیغه اسکالپل هر بار برای کشت تعویض گردد.

تطبیق با شرایط خارج از شیشه

ظروف کشت معمولأ با درپوش مناسبی غیر قابل نفوذ می گردند تا از بروز آلودگیهای گوناگون جلوگیری شود. رطوبت نسبی هوا در ظروف نزدیک به 100 در صد است. شرایط نوری و تبادل گازی محدود و تأمین مواد معدنی و آلی مورد نیاز رشد بافت از طریق محیط غذایی , ریز گیاهچه ها ی تولید شده را قادر به انجام فتوسنتز نمی سازد. معمولأ برگ این ریز گیاهچه ها دارای کوتیکول کم و روزنه های آنحساس ترین مرحله ریزازدیاد کلونی گیاهان به روش کشت « درون شیشه ای » شامل خروج ریز گیاهچه ها از محیط ظروف کشت و تطبیق با شرایط رشد فعال در محیط خارج از شیشه می باشد. معمولا برای تطبیق با شرایط محیطی جدید بایدگیاهان ریزازدیاد شده را بتدریج با شرایط رشد در محیط گلخانه ای آماده ساخت. 
حساس ترین مرحله ریزازدیاد کلونی گیاهان خارج کردن آن ها از محیط ظروف کشت و تطبیق با شرایط رشد فعال در محیط خارج از شیشه است. معمولأ، برای تطبیق با شرایط جدید رشد، باید با کاهش تدریجی رطوبت وافزایش فعالیت فتوسنتز در این گیاهان آن ها را برای شرایط گلخانه ای آماده ساخت.

 

نوشته شده در ۱۳۸۸/٦/٥ساعت ٧:۱٥ ‎ب.ظ توسط mojtaba rostami نظرات () |


Design By : Night Skin